Etiket arşivi: harezmşahlar

Kara Bayraklı Harezmşahlar Devleti

Harizm ve İran’da (1097-1231) hüküm süren Türk-İslam hanedanıdır.

Harezm, Alparslan’ın çıktığı Mangışlak seferi sonrası devlet bünyesine alınarak (1065), oğlu Melikşah’ın hükümdarlık yıllarında valiler tarafından idare edilmiştir. Selçuklular adına bölgeyi fiilen idare eden ilk Harizmşah (Harezm’in yöneticisi) Kutbüddin Muhammed’dir. Harezmlerin atası Anuş Tegin’dir. Anuş Tegin’in Türk olduğu bilinmektedir ancak hangi boya mensup olduğu bilinmemektir. Harezmşahlar, Büyük Selçuklu Devleti’nin teşkilatını örnek aldılar. Harezmşah sultanları, diğer Türk-İslam devletlerinde karşılaşılan sultanlarla aynı yetkilere sahipti.

Harezmşahlar Devlet Sınırları
(1219) Otrar Olayı (Gerileme)

Harezmşahlar tarafından, 450 kişilik Moğol kervanı Otrar’da yok edilmiştir. Cengiz Han olay sonrasında nöker (elçi) göndererek suçluların teslimini ve malların tazminini istedi (1218). Harzemşah sultanı Alaeddin teklifi reddetti ve gönderilen elçileri öldürttü .

Cengizhan Moğol ordularını, 1 yıl sonra 1219 yılının sonlarına doğru Harzemşahlar’ın topraklarına gönderdi. Önemli miktarda maveraünnehir topraklarını ele geçiren Moğollar kimseye acımadı. (1220) Hayvanları bile katlederek Otrar, Sığnak, Hucend gibi Buhara ve Semerkant bölgelerini de ele geçirerek büyük katliam yapan Cengizhan, ordusunu kollara ayırarak ayırdıkları imparatorluğa bağlı kolları vilayetlerin zaptı ile görevlendirdi .

İntikam Yemini-1: Cengiz Han ve Alaaddin Muhammed (Otrar Faciası)
OTRAR(YENGÜ KENT) Kazakistan’da yıkılmış bir kent.
Yassı Çemen Savaşı (Yıkılış)

Moğolların yakıp yıktığı Harezmşahlar kaçarken yönetime Celaleddin geçmiştir. (1229).

Celaleddin Harezmşah önderliğinde Ahlat kentini kuşattılar. 8 aylık bir kuşatmadan sonra şehri ele geçirip yağmaladılar. Türkiye Selçuklu Devleti kendine yapılan bu saygısızlık ve halkına yapılan zulme karşı Harezmşahları yok etmek için ordu toplamaya başladı. 1230’da Yassıçimen Savaşı yapıldı. Harezmşahlar- Türkiye Selçukluları. Alaeddin Keykubat Eyyübiler’in de desteğini alarak, Harzemşahlara yardım eden, fırsattan istifade Selçuklu’ya saldıran Selçuklu isyancıları ve Trabzon Rum İmparatorluğunu, Erzincan yakınlarında Yassı Çemen mevkiinde ezip geçti. Bu durum Anadolu Selçuklu Devleti’nin gücünü gösterirken aynı zamanda Moğolların da gözüne batmıştır. Moğollar sonrasında Anadolu Selçukluyu ezmeye çalışmış, teklifler sunmuştur ama Selçuklu gayesinden şaşmamıştır. Baycu NOYAN komutasındaki Tatarlar, Ağrı Eleşkirt ilçe sınırlarındaki Kösedağ Mevkiinde son Selçuklu Devleti olan Anadolu Selçuklu devletini yenerek yıkılışa sürüklemiştir. (1243)

Kısaca hanedan 1091 yılında kurulmuş, 1138 yılında Bağımsız olmuş, 1231 yılında Türkiye Selçukluları tarafından yıkılarak boylarla kaynaşmıştır. Sonrasında Türkiye Selçukluları’nın Moğollarla karşı karşıya gelerek dolaylı yoldan yıkılmasına sebep olmuştur.

Tatarlardan kaçan, Türk boyu Harzemlerin, Bugünkü Manisa’nın İlçesi olan Saruhanlı dolaylarına yerleşerek halkla kaynaştığı bilinmektedir.

Saruhan 1520 – osmanlı 1520
Osmanlı Zamanı Sarukhan
Saruhanlı - Vikipedi
Harita Konumu, Saruhanlı, Manisa Arası Mesafe 20 KM
Neden Siyah Bayrak ?

Siyah bayrak, kuzeyde yaşayan toplulukları belli eden renkti. Siyah o dönemde gücü ve şiddeti gösterir, düşmanları korkuturdu. Bu rengi gören diğer devletler Harezmşahların karanlık savaşçılar olduğunu düşünürdü. Melik Sencer’in dine bağlılığı ve siyahın peygamber sancağı rengi inanışları sebebiyle, Sencer’in izinden yani Selçuklunun vasisi olduklarına inanılarak bu renkte bayrak ve asker kıyafeti seçmeleri olasıdır ama bu konuda net bir kaynak yoktur.

Hükümdar Soy Ağacı

Anuş Tekin
(1077-1097)   

  Kutbeddin Muhammed
(1097-1128)                 

 Atsız Harezmşah
(1127-1156)                 

 İl Arslan Harezmşah
(1156-1172)                      

 Sultan Şah —–  Alâeddin Tekiş
(1172-1200) (1172-1193)          

 Alâeddin Muhammed
(1200-1220)                 

 Celâl’ed-Dîn Harzem Şâh Menkûberti
(1220-1231)

    

Alıntılar ve Kaynaklar

        

Kafesoğlu, İbrahim (1965), Harezmşahlar Devleti Tarihi (485-617/1092-1229), Ankara

https://islamansiklopedisi.org.tr/harizmsahlar

https://web.archive.org/web/20200726111848/http://www.mootol.com/Yazi2416/harzemsahlar-devleti–anus-tegin10971231

http://www.saruhanli.gov.tr/

Ali Çimen, Göknur Akçadağ Göğebakan: Tarihi değiştiren savaşlar ,Timaş Yayınevi, 2. Edition, 2007, sayfa 134 [Moğol: 30 bin, Selçuklu: 80 bin]

Ali Sevim, Erdoğan Merçil: Selçuklu devletleri tarihi: siyaset, teşkilât ve kültür, Türk Tarih Kurumu Basımevi, 1995, sayfa 472

LiveTerra dünyayı geliştirecek en güçlü silahı elinde tutmaktadır. (Eğitim)
Bizler yazdıklarımızla tohumlar ekerek, öğrendiklerinizle hasatlar biçeceğiz.
LiveTerra Mustafa BAHAR

Dünyayı değiştirmek için kullanabileceğiniz en güçlü silah, eğitimdir.  Mandela | Nelson mandela, Güzel söz, Eğitim
Varsa, eksikleri yorum kısmında yazarak okuyucularımıza yardımcı olabilirsiniz. 

Değerlendirme: 3.5 / 5.

SULTAN ALPARSLAN’IN MANGIŞLAK SEFERİ VE MANGIŞLAK HAKKINDA

Mangışlak,Hazar denizi’nin doğusunda, Kazakistan’nın güneybatısında bulunan bir yarımadadır. Mangışlak İsminin, Oğuzlar’ın hayvanlarına kışın barınak olarak kullanması sonucu “bin kışlak” anlamını taşıyan Ming-Kışlag’dan türediği bilinir. Kelimeden bahseden, bilinen ilk kaynak;

Divan-ı Lügati’t-Türk’te Kâşgarlı Mahmud, bölgenin adını Man Kışlag şeklinde vermekte ve Oğuzlar ülkesinde bir yer olarak göstermektedir. (a.g.e., I, 465 / alıntı TDV İslam Ansiklopedisi).

Gerçek adı Muhammed olmasına rağmen, “Alparslan” unvanını kullanan 2. Büyük Selçuklu hükümdarı, dedesi Selçuk beyin cenazesini ziyaret ederken Mangışlak’a da sefere çıkmıştır. Cend Han’ı sefer sırasında Büyük Selçuklu’ya olan bağlılığını belirterek itaat etme sözü vermesinden sonra Alparslan Cend ve Mangışlak dolaylarını himayesine almış, Cend Han’ını görevde bırakmıştır. Alparslan’ın torunu,Sultan Melikşah ve Başula Hatun’dan olma Ahmet Sencer, Büyük Selçuklu’ya hükmettiği dönemlerde Cend şehrini Kıpçaklarla yapılan savaş ve sürtüşmelerde kullandığı sınır cephesi gibi görmüştür. Sonrasında Harezmşahlar’ın hükümdarı  Kutbüddin Muhammed oğlu Atsız’ın Cend dolaylarına hakim olmaya çalışması ve bu gayede sefer düzenlemesi Sultan Sencer’i kızdırmıştır. Ahmet Sencer, tekrar Mangışlak yarımadası civarından Cend şehrine gelerek Atsız’ı mağlup etmiş, sonrasında af dileyen Atsız’ı affederek Harzm valisi olarak göreve atamıştır.(1138-1141)

Harezmşahlar Devleti yazımızı da okumak için tıklayınız, “Kara Bayraklı Harezmşahlar Devleti

Kazakistan Mangışlak

122O yılında Moğollar’ın en güçlü olduğu, sivrildiği zamanlarda Cend şehrinde Selçuklu Valisi Kutluğ Han’dı. Cend şehri Cengiz Han ordusunla çarpıştı ama mağlup oldu. O günden sonra uzun yıllar Cend şehri ve sınırlarında yer alan ilk Türk kışlaklarından biri olan Mangışlak Moğolların seferlerde kullandığı üssü olarak kaldı. Sonrasıında kayboldu ve unutuldu. Günümüzde Aral gölü, eski kaynaklarda Cend gölü olarak bilinir. Mangışlak’ta Türklerin hayvanları, çadırları ve yiyeceklerini muhafaza ettiği, geçici konakladıkları en eski kışlak olmasına rağmen, tarihte yavaş yavaş unutulmaya başlamıştır. Eski Çağ’da Saka’lar ilk kez Aktau bölgesine yerleşti diye bilinir. Aktau (Ak Dağ) bugün Kazakistanın Mangistav Eyaleti’nin sınırları içinde yer alır. Mangışlak’ın İskitlerin de ilk yerleşim yeri olması muhtemeldir.

Aral Gölü ve Hazar Denizi arasında yer alan Mangışlak Görsel, (https://cdn.islamansiklopedisi.org.tr/madde/16/harizmsahlar-1.jpg) adresinden ham hali alınarak LiveTerra tarafından düzenlenmiştir.
Google Haritalar üzerinden mesafe

Kaynak ve Alıntılar

https://islamansiklopedisi.org.tr/cend

https://islamansiklopedisi.org.tr/harizmsahlar

https://tr.wikipedia.org/wiki/Alp_Arslan

https://islamansiklopedisi.org.tr/mangislak